شنبه , فروردین ۵ ۱۳۹۶
خانه / کلام نور / احکام معاملات / احکام معاملات – ۵

احکام معاملات – ۵

شیء دارای منافع حلال و حرام بوده و قصد بایع و مشتری یا یکی از آن دو، استفاده در حرام است:

این قسم به سه صورت فرض می­‌شود:

۱. فروشنده حین معامله شرط می­‌کند مشتری مبیع را در منفعت حرام صرف کند  معامله حرام است، ولی باطل نیست.

 مثال­: الف) فروش انگور به شرط تهیه شراب از آن؛

ب) فروش کاغذ به شرط نوشتن مطالب گمراه کننده.(۸)

۲. قصد بایع از معامله استفاده حرام است؛ مثل اینکه کسی می‌گوید: این سلاح را به من بفروش، می‌خواهم فلان قتل را انجام دهم. در این صورت به تبع قصد مشتری، قصد بایع هم منفعت حرام می­‌شود؛ هرچند با او شرط نمی‌کند  معامله حرام است، ولی باطل نیست.

 مثال­: الف) مشتری می­‌گوید: می­‌خواهم شراب درست کنم؛ صد کیلو انگور مناسبِ این کار می­‌خواهم و بایع نیز این انگور را به او بفروشد.

ب) بایع فرشی را می­‌خواهد بفروشد و بیان می­‌کند با پول آن می­‌خواهم قمار کنم یا مواد مخدر تهیه کنم و مشتری هم از او فرش را می­‌خرد.(۹)

ج) زنی به آرایشگر می­‌گوید: امشب مهمانی یا عروسی دعوتم و زن و مرد مختلط هستند، می­‌خواهم خیلی خوب مرا آرایش کنی و آرایشگر هم بپذیرد.

۳. فروشنده می­‌داند مشتری مبیع را در حرام به‌­کار می­‌برد  اگر عرفا کمک به عمل حرام محسوب شود، معامله حرام است و همچنین اگر وظیفه نهی از منکر باشد، نباید معامله را انجام دهد. در غیر این صورت انجام معامله جایز است.

 مواردی که از نظر عرف کمک و اعانت بر حرام است: 

۱. بایع کالایی را به شرط استفاده در امر حرام بفروشد.

۲. معامله به قصد به کار بردن مبیع در حرام انجام ­گیرد.

این دو مورد از مصادیق روشن اعانت بر گناه است.

۳. اگر بایع می­داند که قصد مشتری استفاده حرام است:

الف) بین عمل حرام و معامله‌­ای که مقدمه انجام آن عمل حرام است، واسطه­‌ای نیست (یعنی از مقدمات قریب است) »»این معامله اعانت بر گناه و حرام است و همچنین به عنوان نهی از منکر نیز نباید انجام بگیرد.

 مثال: به کار بردن زینت مردانه، مثل انگشتر طلا برای مرد، حرام است. در صورتی­‌که بایع این انگشتر را به مشتری مرد بفروشد، این اعانت بر گناه و حرام است.

ب) از مقدمات بعید است؛ یعنی با دو یا چند واسطه به عمل حرام منتهی می­‌شود »» اگر تهیه مقدمات بعید در امور مهم و عظیم است که خداوند به آن اهتمام خاصی دارد، عرفا اعانت بر گناه محسوب می‌­شود؛ حتی بدون قصد؛ مثل قتل، اضرار به مردم، غارت اموال مردم و همچنین مانند مقدماتی­ که موجب ترویج و اشاعه کفر و باطل است.

مثال۱کسی­ که به تروریست سلاح یا مواد منفجره می‌فروشد، اگر می­‌داند که او اهداف تروریستی دارد، عرفا گفته می­‌شود که به ظلم کمک کرده است. همچنین کسی­ که این تروریست را از مرز می­‌گذراند، یا او را در خانه‌اش پناه می‌دهد، معین محسوب می­‌شود؛ چون کار، بسیار بزرگ است و اعانت بر این کار بزرگ، بر این مقدمات هم صدق می‌کند؛ اگرچه بعضی از این مقدمات با واسطه و بعیده‌ باشند.

مثال۲کسی که چوب یا فلزی را به فردی­ که بت یا صلیب می­‌سازد، بفروشد، معامله‌­اش حرام است؛ چون هیچ گناهی بالاتر از شرک نیست.

 

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

سلسله مطالب “احکام معاملات“، حاوی مسائل مهمّ و مورد ابتلاء در ابواب عبادات و معاملات است که مطابق با فتاوای مرجع عالی قدر حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (دام ظلّه العالی) می باشد.

آرشیو احکام معملات :

احکام معاملات – ۴

احکام معاملات – ۳

احکام معاملات – ۲

احکام معاملات – ۱

مورد دیگری را جستجو بفرمایید

✍️ احکام معاملات – ۱۱

س: در انگلستان، به دانشجویان وام پرداخت مى‌شود. یکى از شرایط این وام این است …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

قالب وردپرس خرید هاست